MOTIVERING

Voorgeschiedenis en aanleiding

Het BOA-decreet van 2019 bepaalt dat lokale besturen vanaf 2026 de regierol krijgen over het lokaal aanbod buitenschoolse opvang en activiteiten en dat zij de lokale samenwerking en verdeling van beschikbare middelen regelen.

Vanuit het gewijzigde BOA-decreet (wijzigingsbesluit 23/1/2026) staat stad Hoogstraten vanaf 1/9/2026 ook in voor het erkennen en handhaven van een lokaal BOA-aanbod. Stad Hoogstraten erkent organisatoren buitenschoolse opvang en zorgt voor het nodige toezicht en handhaving van lokaal erkende opvanginitiatieven conform de voorwaarden en de procedure opgenomen in het op te maken lokaal erkenningskader.

Juridische grond

●        Artikel 56 van het decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017.

●        Decreet houdende de organisatie van buitenschoolse opvang en de afstemming tussen buitenschoolse activiteiten van 3/5/2019

●        Besluit van de Vlaamse Regering tot opheffing van het besluit van de Vlaamse Regering van 16 oktober 2020 tot toekenning van een kwaliteitslabel aan organisatoren van kleuteropvang en tot wijziging van het besluit van de Vlaamse Regering van 16 oktober 2020, het besluit van de Vlaamse Regering van 9 juli 2021 over het lokaal beleid, de samenwerking en de subsidie voor buitenschoolse opvang en activiteiten en het Overgangsbesluit subsidies buitenschoolse opvang van 24 september 2021.

Argumentatie

Vanuit het gewijzigde BOA-decreet (wijzigingsbesluit 23/1/2026) staat stad Hoogstraten vanaf 1/9/2026 ook in voor het erkennen en handhaven van een lokaal BOA-aanbod. Stad Hoogstraten erkent organisatoren buitenschoolse opvang en zorgt voor het nodige toezicht en handhaving van lokaal erkende opvanginitiatieven conform de voorwaarden en de procedure opgenomen in het reglement lokaal erkenningskader dat in dit besluit ter goedkeuring wordt voorgelegd aan het college van burgemeester en schepenen.

Het erkenningskader heeft als doel een kwaliteitsvol aanbod buitenschoolse opvang aan te bieden aan kinderen en gezinnen op het grondgebied van Hoogstraten. De erkenningsvoorwaarden bepalen de kwaliteitsverwachtingen waaraan erkende organisatoren en het aanbod moeten voldoen. De stad zorgt ook voor handhaving van en toezicht op naleving van de voorwaarden door erkende organisatoren.

Het lokaal erkenningskader zal na principiële goedkeuring ter bespreking worden voorgelegd aan het lokaal samenwerkingsverband BOA zoals gevraagd vanuit het wijzigingsbesluit BOA-decreet.

Worden minstens uitgenodigd voor het lokaal samenwerkingsverband BOA:

●        huidige opvangorganisatoren buitenschoolse opvang Ferm en 't Pierelierke

●        lokale vertegenwoordiger gemeentelijk basisonderwijs

●        lokale vertegenwoordiger vrij basisonderwijs

●        ouders met kinderen in het basisonderwijs in Hoogstraten. Gerekruteerd via de opvangorganisatoren en oudercomités.

●        collega vakantieaanbod stad Hoogstraten (jeugddienst) of plaatsvervangend collega dienst cultuur en vrijetijd

●        schepen van kinderopvang

Het erkenningskader zal ook ter advies worden voorgelegd op de eerstvolgende GR commissie samenleving.

Besprekingen en niet-bindende adviezen bij het reglement en eventuele voorgestelde aanpassingen worden opnieuw ter goedkeuring voor het college gebracht om het erkenningskader te kunnen agenderen op de gemeenteraad van juni. Ten aanzien van het lokaal samenwerkingsverband BOA geldt een motiveringsverplichting omtrent het al dan niet integreren van de feedback of een advies in het erkenningskader.

Het gewijzigd BOA-decreet legt vast dat minstens 75% van de BOA-subsidies van het lokaal bestuur dienen te gaan naar het financieren van lokaal erkend BOA-aanbod. De erkenning geeft dus mogelijke toegang tot lokale financiering, maar financiering is niet verplicht. Financiële afspraken worden vastgelegd in een apart financieel kader dat formeel dient worden goedgekeurd (Ferm - gunningsbeslissing d.d. 13 april 2026 // 't Pierelieke - wordt voorgelegd aan college d.d. 4 mei 2026).

Erkenningsaanvragen door organisatoren opvang kunnen worden ingediend conform de procedure in het erkenningskader vanaf 1 juli 2026. De administratie doet het nodige om erkenningsaanvragen tijdig voor het college te brengen opdat erkenningsbeslissingen in de zomervakantie van 2026 kunnen worden genomen om formeel in orde te zijn met de verplichtingen inzake implementatie BOA-decreet tegen 1/9/2026.

BELEIDS- EN FINANCIELE INFORMATIE

Valt onder actie "Regierol binnen Buitenschoolse Opvang en ACtiviteiten (BOA)" van het meerjarenplan, met actienummer: 1/1/2/2, beleidsitem: Kinderopvang met nummer 945-00

Besluit heeft geen financiële impact.

BESLUIT

Enig artikel:

Het college van burgemeester en schepenen neemt kennis van de voorlopige versie van het lokaal erkenningskader BOA voor buitenschoolse opvangorganisatoren overeenkomstig onderstaande inhoud. Het erkenningskader zal ter goedkeuring worden voorgelegd aan de gemeenteraad na voorafgaand advies van het lokaal samenwerkingsverband BOA en de gemeenteraadscommissie samenleving.

Artikel 1: doelstelling

Vanuit  het BOA-decreet staat stad Hoogstraten vanaf 1/9/2026 in voor het erkennen en handhaven van een lokaal BOA-aanbod. Stad Hoogstraten erkent organisatoren buitenschoolse opvang en zorgt voor het nodige toezicht en handhaving van erkende opvanginitiatieven conform de voorwaarden en de procedure opgenomen in dit reglement.

Het erkenningskader heeft als doel een kwaliteitsvol aanbod buitenschoolse opvang aan te bieden aan kinderen en gezinnen op het grondgebied van Hoogstraten. De erkenningsvoorwaarden bepalen de kwaliteitsverwachtingen waaraan erkende organisatoren en het aanbod moeten voldoen. De stad zorgt ook voor handhaving van en toezicht op naleving van de voorwaarden door erkende organisatoren.

Artikel 2: toepassingsgebied

Het erkenningskader is van toepassing op elke organisator die buitenschoolse opvang op het grondgebied van stad Hoogstraten organiseert en die voldoet aan volgende voorwaarden:

●        organiseert opvang voor kinderen uit het basisonderwijs

●        de opvang vindt plaats op weekdagen en dit voorschools, naschools, op woensdagnamiddag, op schoolvrije dagen en/of op schoolvakantiedagen

●        realiseert een aanbod van minstens 200 openingsdagen per jaar van minstens 3 uur op schooldagen en minstens 7 uur op schoolvrije of vakantiedagen

●        er worden in hoofdzaak kinderen opgevangen die woonachtig zijn of naar school gaan in Hoogstraten

●        heeft rechtspersoonlijkheid

Artikel 3: erkenningsvoorwaarden

Artikel 3.1. Organisatorisch beleid

De opvangorganisator realiseert kwaliteitsvolle en duurzame kinderopvang voor kinderen en. Ze beschikt over en blijft werken aan haar organisatorisch vermogen en integriteit om dit te realiseren naar de kwaliteitsverwachtingen en voorwaarden opgenomen in dit kader.

De organisator zorgt daarbij minstens voor:

●een weloverwogen visie omtrent kwaliteitsvolle, duurzame en integere kinderopvang voor kinderen en gezinnen in lijn met bovenstaande ambitie

●vertaling van deze visie naar een concrete en coherente aanpak met aandacht voor realisatie van onderstaande minimale verwachtingen

●interne gedragenheid omtrent haar visie en aanpak

●duidelijk leiderschap waarbij leidinggevenden/management zorgen voor een duidelijke werkstructuur die ervoor zorgt dat de dienstverlening en samenwerking in en (indien van toepassing) tussen locaties vlot loopt. Iedereen weet wat de taken, rollen en verantwoordelijkheden zijn; algemeen en op een specifiek moment. Indien nodig worden zaken schriftelijk bijgehouden en gedeeld. 

●de nodige ondersteuning van de organisator en haar medewerkers

●een proactieve, reflectieve en innovatieve houding en aanpak rekening houdend met relevante feedback en expertise van internen en externen; alsook ontwikkelingen in de omgeving/samenleving/regelgeving

●doeltreffende communicatie en transparantie waarbij de juiste informatie tijdig en duidelijk bij de juiste mensen terechtkomt

●een gezond financieel beleid

Bewijsstukken in te dienen bij erkenningsaanvraag:

●beschrijving visie en aanpak, waarbij wordt aangetoond hoe ze zal voldoen aan de minimale verwachtingen opgenomen in dit luik

Artikel 3.2. Pedagogisch beleid

De opvangorganisator realiseert een kwaliteitsvol aanbod voor kinderen dat beantwoordt aan de noden en het welzijn van kinderen. Het aanbod komt tegemoet aan de rechten van het kind op vrije keuze, spel, beweging, rust en ontwikkeling.

Ze zorgt daarbij minstens voor:

●een weloverwogen kindvisie en pedagogische aanpak die beantwoorden aan bovenstaande ambitie en de minimale voorwaarden opgenomen in dit luik

●het creëren van een aanbod in een sfeer van vrijetijd en met rijke en gevarieerde speel- en ontplooiingskansen

●kwaliteitsvolle interacties tussen kinderen en begeleiders

●afstemming van de opvangtijd en kind-begeleiderinteracties op

○        het welbevinden en de betrokkenheid van kinderen

○        de onderlinge verbondenheid tussen aanwezige kinderen en begeleiders

○        het ontwikkelingsniveau, het ritme, de interesses, wensen en eigenheid van de aanwezige kinderen

●een cruciale plaats van het Nederlands binnen de werking. Er is aandacht voor taalontwikkeling en taalkansen voor kinderen

●voldoende begeleiders met de nodige competenties om aan de kwaliteitsvoorwaarden uit dit luik te kunnen voldoen

●een kindbegeleiderratio waarbij maximaal achttien kinderen per begeleider aanwezig zijn in eenzelfde groep. Tijdens piekmomenten kan deze grens tijdelijk overschreden worden, als er minstens twee begeleiders in de opvanglocatie aanwezig zijn

●de nodige continuïteit van begeleiders met erkenning van het belang van vertrouwde gezichten voor kinderen in functie van hun welzijn tijdens en ervaring van de opvangtijd

●voldoende binnen- en buitenruimte voor de aanwezige kinderen en hun noden

●een gezonde, speelse en uitdagende omgeving die zo veilig is als nodig

Bewijsstukken in te dienen bij erkenningsaanvraag:

●beschrijving kindvisie en pedagogische aanpak waarbij wordt aangetoond hoe ze zal voldoen aan de minimale verwachtingen opgenomen in dit luik

●beschrijving van de beschikbare binnen- en buitenruimte

De stad kan ter ondersteuning van haar beoordeling van de erkenningsaanvraag een locatiebezoek inplannen.

Artikel 3.3. Gezinnen en toegankelijkheid

De organisator zorgt voor een laagdrempelig, gebruiksvriendelijk, flexibel, betaalbaar en inclusief opvangaanbod dat toegankelijk is voor alle gezinnen met kinderen die wonen of naar school gaan in Hoogstraten. Ze heeft aandacht voor de diverse noden van gezinnen, ouders/opvoeders en stemt haar werking hier blijvend op af. 

Ze zorgt daarbij minstens voor:

●een weloverwogen visie op gezinnen en toegankelijkheid van de werking en vertaling naar een concrete en coherente aanpak. Beiden beantwoorden aan bovenstaande ambitie en de minimale voorwaarden opgenomen in dit luik.

●de nodige betrokkenheid van ouders/opvoeders bij de opvang zowel structureel als in de dagelijkse contacten met begeleiders

●een transparant prijsbeleid met toepassing van een beleid rond sociaal tarief

●realisatie van een inclusieve werking aangepast op kinderen met een specifieke zorgbehoefte rekening houdend met noden en de draagkracht van het kind, ouder(s), teams en de groep

●de nodige interne expertise en sensitiviteit rond (financieel) kwetsbare gezinnen en afstemming van aanpak en communicatie op de specifieke noden van deze kinderen en gezinnen

●een beschrijving van het opvangaanbod en de voorwaarden ervan, minstens het opname- en prijsbeleid, en maakt dat op voorhand bekend aan gezinnen en relevante partners als school, stad, huis van het kind. 

●schriftelijk vastleggen van de afspraken over dienstverlening tussen organisator en het gezin onderling

●concrete up to date info over de opvanglocatie en het aanbod: online, schriftelijk en in de opvanglocatie

Bewijsstukken in te dienen bij erkenningsaanvraag:

●beschrijving visie en aanpak rond gezinnen en toegankelijkheid waarbij wordt aangetoond hoe ze zal voldoen aan de ambitie en minimale verwachtingen opgenomen in dit luik

Artikel 3.4. Medewerkersbeleid

De organisator realiseert een duurzaam medewerkersbeleid. Begeleiders vormend de motor van een kwaliteitsvolle opvang voor kinderen en gezinnen. Er wordt goed voor elkaar gezorgd opdat zij graag komen werken en zich gesterkt voelen om de opvang te realiseren naar de kwaliteitsverwachtingen opgenomen in dit kader. 

Ze zorgt daarbij minstens voor:

●realisatie van een duurzaam medewerkersbeleid volgens de verwachtingen opgenomen in dit luik

●goede werkomstandigheden

●een leerbeleid waarbij de nodige ondersteuning op de werkvloer wordt voorzien met het oog op een goede samenwerking en de ontwikkeling van de noodzakelijke competenties en vakgerelateerde kennis en kunde.

●een verantwoordelijke die

○        de dagelijkse werking aanstuurt en (daartoe) beschikt over de nodige competenties

○        beschikt over de kennis en kunde om te handelen in crisissituaties

○        de basisprincipes toepast ter preventie van ziekte en ter bevordering van de gezondheid

○        voldoende, actieve kennis van het Nederlands heeft om met de gebruikers en het lokaal bestuur te kunnen communiceren

●een vervangend medewerker die aanwezig is op de opvanglocatie bij afwezigheid van de verantwoordelijke en die

○        de opdracht van de verantwoordelijke overneemt

○        en als aanspreekpersoon fungeert voor de gebruikers en het lokaal bestuur

○        beschikt over de kennis opdat hij de basisprincipes kan toepassen ter preventie van ziekte en ter bevordering van de gezondheid

●voldoende begeleiders aanwezig op de opvanglocatie om aan de kindratio te kunnen voldoen en die beschikken over de nodige minimale kennis en competenties: 

○        zorg en speelmogelijkheden aanbieden met het oog op de brede ontplooiing van het kind

○        samenwerken met ouders en hen erkennen als eerste opvoeder

○        samenwerken met collega’s en andere beroepsbeoefenaars

○        samenwerken met de buurt en lokale partners

○        positief omgaan met diversiteit

○        reflecteren over en verbeteren van de werking

○        de kennis en kunde hebben om te handelen in crisissituaties

○        de basisprincipes toepassen ter preventie van ziekte en ter bevordering van de gezondheid

○        beschikken over voldoende kennis van het Nederlands

●ongeveer 80% van de begeleiders heeft een vorming voltooid die de nodige competenties voor kinderbegeleiders aanleert; of heeft een ervaringsbewijs of minstens 5 jaar werkervaring in de buitenschoolse opvang die aantonen dat deze competenties verworven zijn”

●controleert bij de aanstelling van elke persoon die werkzaam is in de kinderopvanglocatie het goed en zedelijk gedrag van de betrokkene, dat minstens een onberispelijk gedrag in de omgang met minderjarigen inhoudt. Artikel 3, tweede tot en met vijfde lid, artikel 4, eerste lid, en artikel 5 van het decreet van 3 juni 2022 houdende de verplichting voor bepaalde organisaties om een uittreksel uit het strafregister, vermeld in artikel 496, tweede lid, van het Wetboek van Strafvordering, te controleren voor bepaalde nieuwe personen werkzaam in de kinderopvanglocatie, is daarbij van toepassing.

Bewijsstukken in te dienen bij erkenningsaanvraag:

●beschrijving visie en aanpak rond medewerkersbeleid waarbij wordt aangetoond hoe ze zal voldoen aan de ambitie en minimale verwachtingen opgenomen in dit luik

●bewijzen van goed gedrag en zeden van de begeleiders en verantwoordelijken aan het werk in de opvang

Bewijzen van goed gedrag en zeden van de begeleiders en verantwoordelijken die na indienen van de aanvraag worden aangeworven worden na erkenning steeds bezorgd aan de stad en dit ten laatste de dag voor opstart van de medewerker. 

Artikel 3.5. Verbondenheid

De organisator hecht veel belang aan haar sociale functie als lokale organisatie buitenschoolse opvang. Vanuit het belang en de noden van kinderen en gezinnen wordt actief samengewerkt met relevante lokale partners. Samen wordt er gebouwd aan een kindvriendelijk, zorgzaam en inclusief Hoogstraten waar kinderen volop kunnen genieten van een fijne vrijetijd en gezinnen gebruik kunnen maken van een toegankelijk en afgestemd BOA-aanbod. 

De organisator zorgt daarbij minstens voor:

●beschikt over een gedragen visie over de situering van het aanbod en de samenwerking met actoren binnen het lokaal BOA-aanbod

●neemt actief deel aan het lokaal samenwerkingsverband BOA

●werkt samen met relevante partners als scholen, vrijetijds- en sociale partners

●engageert zich tot actieve deelname binnen het netwerk van het Huis van het Kind

●werkt mee aan initiatieven die de sociale cohesie binnen de buurt of een deeldorp versterken

Bewijsstukken in te dienen bij erkenningsaanvraag:

●beschrijving visie en aanpak (bv. concrete acties) waarbij haar engagementen conform dit luik worden verduidelijkt.

Artikel 3.6. Monitoring en evaluatie

De organisator hanteert een proactieve, reflectieve en innovatieve houding met het oog op een voortdurende verbetering van de eigen werking. De minimale kwaliteitsverwachtingen opgenomen in dit kader dienen als toetssteen. Er wordt op transparante wijze rekening gehouden met de feedback van kinderen, gezinnen, medewerkers en de expertise en feedback van relevante externen.

De organisator zorgt daarbij minstens voor:

●periodieke evaluaties van de werking door kinderen, gezinnen en medewerkers

●voorziet in een jaarlijkse zelfevaluatie op basis van de opgenomen kwaliteitseisen die worden gedeeld met de stad tijdens een jaarlijks locatiebezoek

●aanwenden van de resultaten om de werking voortdurend te verbeteren

●transparante communicatie naar relevante stakeholders toe omtrent resultaten van evaluaties en implementatie van acties ter verbetering van de werking

Bewijsstukken in te dienen bij erkenningsaanvraag:

●Beschrijving aanpak monitoring en evaluatie waarbij wordt getoond hoe de organisator concreet wil voldoen aan de ambitie en minimale verwachtingen opgenomen in dit luik.

Artikel 4: erkenningsprocedure

Artikel 4.1. Aanvraag

Opvanginitiatieven kunnen een erkenning digitaal aanvragen via de website van stad Hoogstraten. De nodige minimale bewijsstukken opgenomen in dit reglement worden ingediend.

Artikel 4.2. Beoordeling aanvraag en beslissing

●Het college van burgemeester en schepenen beslist over het toekennen van de erkenning binnen een duurtijd van 60 dagen na indienen aanvraag. Ze doet dit op basis van de voorwaarden opgenomen in dit kader en na degelijke evaluatie van de ingediende bewijsstukken.

●Indien de ingediende bewijsstukken onvolledig of onvoldoende zijn om een weloverwogen beslissing te kunnen nemen, kunnen aanpassingen of bijkomende info worden opgevraagd. Er kan op vraag van het lokaal bestuur ook een locatiebezoek plaatsvinden ter controle van de voorwaarden opgenomen in dit kader.

●Na indienen van eventuele aanpassingen, bijkomende info of het plaatsbezoek heeft het college 30 dagen om een beslissing te nemen. 

●Stad Hoogstraten informeert de organisator over de beslissing ten laatste 5 werkdagen nadien per mail.

Artikel 4.3. Bezwaar

De organisator kan uiterlijk dertig dagen na de kennisgeving tegen de beslissing tot weigering of tot opheffing bij het lokaal bestuur bezwaar aantekenen met een aangetekende brief.

De termijn van dertig dagen gaat in vanaf de derde werkdag die volgt op de dag waarop het lokaal bestuur met een aangetekende brief aan de postdiensten overhandigd heeft, tenzij de geadresseerde het tegendeel bewijst.

De aangetekende brief bevat minstens al de volgende gegevens:

●Naam en ondernemingsnummer organisator

●Naam en adres kinderopvanglocatie(s)

●Motivering bezwaar

●Datum en handtekening organisator

Artikel 5: toezicht en handhaving

De stad zorgt voor toezicht en handhaving van het door haar erkende opvangaanbod conform de verwachtingen uit het BOA-decreet.

Ze zorgt daarbij minstens voor

●een procedure voor het behandelen van klachten over het erkend aanbod

●ingrijpen als kinderen in gevaar zijn op vlak van veiligheid en gezondheid

Er vindt minstens jaarlijks een overleg met locatiebezoek plaats tussen stad en organisator ter opvolging van en ondersteuning bij de erkenningsvoorwaarden en het aanbod. Organisator bereidt voorafgaand een zelfevaluatie voor die wordt besproken tijdens het bezoek.

Wanneer uit haar toezicht blijkt dat de veiligheid of gezondheid van kinderen mogelijk in het gedrang komt én het door het lokaal bestuur georganiseerde toezicht onvoldoende is om te beslissen over de noodzaak van handhaving, zal het lokaal bestuur in tweede lijn Zorginspectie kunnen verzoeken om een toezicht ter plaatse uit te voeren.

Bij niet-naleving van één of meerdere bepalingen uit dit reglement kan het lokaal bestuur de erkenning tijdelijk of definitief intrekken.

Artikel 6: geldigheid

●Dit reglement treedt ten vroegste in werking op 1/9/2026 en geldt maximaal tot 31/8/2032.

●De stad zorgt tijdig voor een evaluatie en daarop aangepast erkenningskader tegen 1/9/2032.

●De einddatum van een erkenning op basis van dit reglement wordt gelijkgeschakeld met de einddatum van dit reglement. Om nadien opnieuw erkend te worden, moet de organisator opnieuw een erkenning aanvragen op basis van het nieuwe erkenningskader.