MOTIVERING

Voorgeschiedenis en aanleiding

In de gemeenteraad van 27 mei 2024 werd een retributiereglement goedgekeurd betreffende de vergoeding voor conformiteitsattesten.

Het lijkt aangewezen om voor de uitvoering van een conformiteitsonderzoek, uitgevoerd door een erkende woningcontroleur, en de bijkomende administratieve verwerking een vergoeding vast te stellen.

Het is daarom aangewezen om dit reglement te hernieuwen.

Juridische grond

●        Artikel 56 van het decreet over het lokaal bestuur van 22 december 2017.

●        Artikel 41, 162 en 173 van de Grondwet.

●        Artikel 40 §3 en 41, 14° van het Decreet over het lokaal bestuur.

●        De omzendbrief KB/ABB 2019/2 van 15 februari 2019 betreffende de gemeentefiscaliteit.

●        Decreten over het Vlaamse Woonbeleid, gecodificeerd op 17 juli 2020, zoals gewijzigd, hierna Vlaamse Codex Wonen van 2021, in het bijzonder toekomstig artikel 3.3/1.

●        Het besluit van 11 september 2020 tot uitvoering van de Vlaamse Codex Wonen van 2021, zoals gewijzigd, hierna Besluit Vlaamse Codex Wonen van 2021, in het bijzonder toekomstig artikel 3.4, vierde lid.

●        Het decreet van 21 april 2023 tot wijziging van diverse decreten met betrekking tot wonen (‘middellange termijndecreet’).

●        Het besluit van 8 december 2023 tot wijziging van diverse besluiten betreffende het Woonbeleid.

Argumentatie

Door de gewijzigde regelgeving werd het vanaf 1 juni 2024 (enkel nog) mogelijk een vergoeding per conformiteitsonderzoek te vragen. Voorheen werd er een vergoeding gevraagd voor de behandeling van de aanvraag van een conformiteitsattest. In de praktijk blijkt bv. echter dat er vaak meer dan één conformiteitsonderzoek wordt uitgevoerd alvorens de woning conform kan worden verklaard. Sinds 1 juni 2024 kan aldus in dit geval een retributie per conformiteitsonderzoek worden gevraagd (i.p.v. één retributie per aanvraag voor een attest), waardoor de vergoeding meer in verhouding zal staan tot de gemaakte kosten.

Sinds 1 juni 2024 kan het maximale bedrag dat kan worden gevraagd, verhoogd worden naar 200,00 EUR per conformiteitsonderzoek. Dit bedrag mag jaarlijks geïndexeerd worden en voor de eerste maal op 1 januari 2027. De vergoeding moet beperkt zijn tot de werkelijke kosten. Het betreffende conformiteitsonderzoek wordt steeds uitgevoerd door een woningcontroleur in opdracht van de gemeente.

Dergelijk onderzoek gaat steeds gepaard met een administratieve verwerking. Hierdoor blijkt de huidige vergoeding die gevraagd kan worden niet in overeenstemming te zijn met de werkelijke kosten. In de praktijk liggen de kosten van een conformiteitsonderzoek omstreeks of zelfs hoger dan 200,00 EUR per conformiteitsonderzoek.

Het lokale bestuur wenst echter in te zetten op het verhogen van de woningkwaliteit en wil in dat opzicht deze werkelijke kost niet volledig doorrekenen.

De vergoeding wordt gevraagd per onderzochte woning en dus per opgemaakt technisch verslag, en dient betaald te worden voorafgaand aan de uitvoering van het conformiteitsonderzoek.

Een kamer wordt als een bepaald type woning beschouwd (art. 1.3, §1, eerste lid, 25° Vlaamse Codex Wonen van 2021). In geval van kamers is dit dus een vergoeding per kamer.

De vergoeding kan enkel worden gevraagd voor de uitvoering van een conformiteitsonderzoek op verzoek.

Er wordt een vergoeding gevraagd voor conformiteitsonderzoeken in volgende gevallen (deze gevallen worden altijd als een verzoek beschouwd):

●        In het kader van de procedure van het verzoek tot afgifte van een conformiteitsattest, vermeld in artikel 3.7, §1, eerste lid van de Vlaamse Codex Wonen van 2021;

●        In het kader van een melding van herstel van eerder vastgestelde gebreken in de loop van een procedure om een woning ongeschikt of onbewoonbaar te verklaren, met toepassing van artikel 3.12 van de Vlaamse Codex Wonen van 2021;

●        In het kader van een melding van herstel in de waarschuwingsprocedure als vermeld in artikel 3.10, derde lid van de Vlaamse Codex Wonen van 2021.

In een aantal gevallen zal er geen vergoeding (kunnen) worden gevraagd:

●        Voor de uitvoering van het eerste conformiteitsonderzoek in het kader van een waarschuwingsprocedure (veelal op vraag van de huurder) of een procedure tot ongeschikt- en onbewoonbaarverklaring (veelal op initiatief van de gemeente/burgemeester, de zogenaamde ambtshalve onderzoeken), cf.  artikel 3.3/1 Vlaamse Codex Wonen van 2021.

Het onderzoek wordt uitgevoerd door een woningcontroleur die door de burgemeester wordt aangewezen. Binnen Hoogstraten voert een woningcontroleur van IOK deze controles uit, met bijhorende administratieve verwerking.

Het is aangewezen om een vergoeding te vragen voor elke woonstcontrole die de woningcontroleur uitvoert.

Het is billijk dat de stad een retributie aanrekent aan de aanvrager als bijdrage in de kosten voor de aangeboden prestaties.

BELEIDS- EN FINANCIELE INFORMATIE

Dient voorzien te worden onder actie "Welzijn"  van het meerjarenplan 2026-2031, met actienummer: R/1/2, beleidsitem: "Overig woonbeleid" met nummer 629-00 en algemeen rekeningnummer: "Conformiteitsattesten" met nummer 70002000.

In het meerjarenplan wordt er 15.000 EUR aan opbrengsten voorzien in elk jaar op deze sleutel.

De financieel directeur heeft op 24/9/2025 visum verleend.

BESLUIT

Enig artikel:

Het onderstaande retributiereglement betreffende de vergoeding voor een conformiteitsonderzoek vervangt het reglement van 27 mei 2024 en gaat in vanaf 1 januari 2026. Het college legt dit ter goedkeuring voor aan de gemeenteraad.

Artikel 1:

Met ingang vanaf 1 januari 2026 wordt in de hieronder opgesomde gevallen een retributie gevestigd voor de uitvoering van een conformiteitsonderzoek, op verzoek, dat verloopt volgens de procedure vermeld in artikel 3.3 van de Vlaamse Codex Wonen:

■        In het kader van de procedure van het verzoek tot afgifte van een conformiteitsattest, vermeld in artikel 3.7, §1, eerste lid van de Vlaamse Codex Wonen van 2021.

■        In het kader van een melding van herstel van eerder vastgestelde gebreken in de loop van een procedure om een woning ongeschikt of onbewoonbaar te verklaren, met toepassing van artikel 3.12 van de Vlaamse Codex Wonen van 2021.

■        In het kader van een melding van herstel in de waarschuwingsprocedure als vermeld in artikel 3.10, derde lid van de Vlaamse Codex Wonen van 2021.

Artikel 2:

De retributie wordt als volgt vastgesteld:

■        62,50 EUR voor de uitvoering van het eerste conformiteitsonderzoek voor een zelfstandige woning.

■        62,50 EUR voor elke woonstcontrole voor een zelfstandige woning, volgend op het eerste conformiteitsonderzoek.

■        62,50 EUR voor de uitvoering van het eerste conformiteitsonderzoek voor een kamerwoning.

■        62,50 EUR voor elke woonstcontrole voor een kamerwoning, volgend op het eerste conformiteitsonderzoek.

Artikel 3:

De retributie is verschuldigd door de natuurlijke persoon of rechtspersoon die als houder van het zakelijk recht of onderverhuurder een woning verhuurt of te huur of ter beschikking stelt.

Artikel 4:

Van de retributie zijn vrijgesteld:

■        Voor de uitvoering van een conformiteitsonderzoek na een verzoek om een woning ongeschikt of onbewoonbaar te verklaren met toepassing van artikel 3.13 van de Vlaamse Codex Wonen van 2021.

■        Voor de uitvoering van een conformiteitsonderzoek na een melding in de waarschuwingsprocedure als vermeld in artikel 3.10, eerste lid van de Vlaamse Codex Wonen van 2021.

■        Voor de uitvoering van een conformiteitsonderzoek op vraag van de woonmaatschappij, stedelijke diensten en OCMW diensten.

Artikel 5:

De retributie moet voldaan worden binnen de 30 dagen na de toezending van het verzoek tot betaling.

Artikel 177 van het Decreet lokaal bestuur voorziet in de mogelijkheid om een dwangbevel uit te vaardigen met het oog op de invordering van onbetwiste en opeisbare niet-fiscale schuldvorderingen.

Bij betwisting kan het gemeentebestuur zich tot de burgerlijke rechtbank wenden om de retributie in te vorderen.